De monumentale hoeve Groot Zandbrink is het bruisend middelpunt van allerlei activiteiten op het snijvlak van natuur- en landschap, agrarisch bedrijf en duurzaamheid.
De monumentale hoeve Groot Zandbrink is het bruisend middelpunt van allerlei activiteiten op het snijvlak van natuur- en landschap, agrarisch bedrijf en duurzaamheid. Daan Bleuel

[Eigentijdse nostalgie]

op hoeve Groot Zandbrink

Maar er is meer. Er worden lezingen georganiseerd en natuurexcursies gehouden. Dat alles op het snijvlak van ambachten, natuur, landschap, agrarisch bedrijf en duurzaamheid.

,,Altijd al een ambacht willen leren of juist verder onder de knie willen krijgen? Kom dan eens kijken bij de Ambachtshoeve. Hier werken ruim 80 vrijwilligers aan heel diverse ambachten zoals houtbewerken, oude werktuigen onderhouden, maaien, zaaien, dorsen, vlegelen, oogsten, bloemen telen, groente kweken, kaas maken, brood bakken en manden vlechten. Iets voor jou? Meld je aan of kom eens kijken!’’

CIRCULAIR Een professioneel ogende folder maakt in woord en beeld duidelijk wat de Ambachtshoeve wil zijn. Een actieve kennisbank voor vaardigheden die verloren dreigen te gaan. ,,Maar het is niet alleen nostalgie. We passen juist ook heel goed in de moderne tijd!’’, vertelt projectleider René Munsters die de afgelopen maanden als wegbereider druk is geweest om de Ambachtshoeve praktisch vorm te geven. ,,Zelfvoorzienend en circulair leven is helemaal van deze tijd, maar eigenlijk al eeuwenoud. Veel boeren leefden vroeger gewoon zo. Ik denk dat we in het hier en nu veel kunnen hebben aan de vaardigheden van toen.’’

,,We zien bijvoorbeeld een toename van belangstelling voor moestuinen’’, gaat Munsters verder: ,,En dan gaat het over praktische zaken als hoe kweek je bepaalde groente, maar ook over vragen als hoe conserveer je het overschot? Het is met een moestuin vaak zo dat je ineens veel van hetzelfde oogst. Meer dan je op dat moment kunt eten. Wat doe je daar dan mee? Nou, vroeger ging dat bijvoorbeeld in weckflessen. Of er werd jam gemaakt. Die kennis willen wij overdragen. Wij vinden het belangrijk dat we het ontstaan van voedselafval zoveel mogelijk voorkomen.’’

KENNIS OVERDRAGEN Munsters wijst ook op het belang van hergebruik. ,,Stoelenmatten en mandenvlechten kunnen daar een bijdrage aan leveren. Die kennis en vaardigheden zijn er nu nog. Die willen we mobiliseren en overdragen aan nieuwe generaties.’’

De Ambachtshoeve heeft onderdak gevonden op de voormalige boerderij Groot-Zandbrink, eigendom van stichting De Boom. De idyllisch gelegen monumentale boerderij op de hoek van de Asschatterweg en de Postweg stond jaren leeg, nadat de laatste boer de deur achter zich dicht trok. Hans Veurink, één van de stuwende krachten achter milieucoöperatie Vallei/Horstee, kwam met het idee om de boerderij op authentieke wijze te restaureren met vrijwilligers. ,,Dat idee heeft De Boom van harte ondersteund’’, zegt Munsters. ,,Ze hebben er zelf ook veel geld en materiaal in gestoken. En er zijn ontzettend veel vrijwilligers aan verbonden.’’ Met de restauratie werd het pad geëffend voor de komst van de Ambachtshoeve.

OUDE WERKTUIGEN Eén van de organisaties die is geïntegreerd in de Ambachtshoeve is de stichting Behoud Oude Werktuigen. De stichting heeft een groot aantal oude (landbouw)werktuigen in eigendom en stelt het behoud en onderhoud ervan centraal. ,,Maar ons doel is ook om alles echt te gebruiken’’, vertelt Henk Snel, voorzitter van de stichting. ,,Groot Zandbrink wordt wat ons betreft een levend museum met demonstraties, workshops, cursussen en meer.’’ Een deel van de machines wordt al jaren ingezet tijdens de traditionele oogstdag in Den Treek.

,,Eén van de workshops die we geven is ‘werken met paarden’. Een prachtige hobby!’’, vindt Snel. De Ambachtshoeve zet zich in om klussen te vinden die de eigenaren met hun paarden ook echt kunnen gaan uitvoeren. ,,Ploegen en maaien met paarden; dat kan niet meer in deze tijd’’, zegt Snel. ,,Maar bij het landschapsbeheer zijn paarden wel heel goed inzetbaar. Bijvoorbeeld bij het uitslepen van gekapt hout in moeilijk toegankelijke terreinen. Wij proberen vraag en aanbod bij elkaar te brengen.’’

LEZINGEN René Munsters wijst nog op het feit dat binnenkort een serie lezingen begint: ,,Op donderdag 5 maart geeft Joep van Burgsteden een lezing over tabaksteelt. En Dick Veldhuizen geeft op donderdag 12 maart een lezing over het boerenbedrijf vanaf 1900'', gaat Munsters verder. Meer informatie over de lezingen en workshops is te vinden op de site: www.ambachtshoeve.nu.

Het project wordt financieel ondersteund onder meer door LEADER (Europa), de provincies, een flink aantal gemeenten (waaronder Leusden en Woudenberg), Vallei Horstee en landgoed De Boom.