De laatste angstige dagen
21 april 2020 om 15:03'Boek beschrijft de veldtocht vanuit Italië'
ACHTERVELD Aan het einde van de oorlog liep het geallieerdenleger dat een deel van het van het oosten van Nederland en de Veluwe bevrijdde tegen de Duitse verdedigingslinies voor Amersfoort aan. Daardoor kwam Achterveld tussen de Duitsers en de geallieerde stellingen te liggen.
Arnoud J. Spaaij
Als op 11 april 1945 met operatie Canonshot de oversteek over de rivier de IJssel wordt gemaakt door de 1e Canadese Infanteridivisie beginnen de regimenten Princes Patricia's Canadian Light Infantery (PPCLI) en Seaforth Higlanders of Canada (SH of C) aan de bevrijding van de Veluwe. In goed zeven dagen stoten Canadezen via Apeldoorn door naar Barneveld. Het PPCLI heeft posten om Achterveld en SH of C in De Glind. Bewoners van Achterveld en De Glind verblijden zich, maar er ontstaan in het niemandsland tussen Barneveld en Leusden heel wat schermutselingen tussen de Canadezen en Duitsers. Patrouilles van beide partijen verkennen het gebied en treffen elkaar diverse keren. En beide partijen beschieten elkaar regelmatig met granaten. Vooral de Duitsers kunnen het niet velen dat ze de Sint Jozefkerk in Achterveld, met de hoge toren die uitstekend geschikt is als observatiepost, hebben moeten prijsgeven.
DE EERSTE CANADEZEN Op de avond dat de Canadezen in Barneveld arriveren weten de Achtervelders door snel handelen de Canadezen naar hun dorp te halen. De eerste Canadese bevrijders die in het dorp komen verijdelen zo het opblazen door de Duitsers van de kerktoren. Maar het levert in de dagen erna diverse beschietingen op met zowel gewonden als doden. Bij de militairen, maar ook onder de bevolking.
IN HET DORP De Canadezen graven zich in rond het dorp. Aan de zuid-westkant is in de tuin van de dorpsdokter artillerie opgesteld richting de Asschatterkeerkade. Op boerderijen langs de Hessenweg en de Emelaarseweg zijn veldposten en aan de voet van de kerktoren staat permanent bewaking. Midden in het dorp is een medische post ingericht in een woonhuis. Er worden regelmatig slachtoffers naar binnen gebracht. Canadezen, Duitsers en ook burgers.
De melkfabriek in Achterveld heeft diepe kelders met dikke muren. Die worden van 18 april tot 26 april regelmatig gebruikt om te schuilen. Terwijl er een kerkdienst gaande is op zondag beschieten de Duitsers de kerk. Een meisje en een Canadese soldaat komen om. Het zijn angstige dagen voor de Achtervelders, maar in tegenstelling tot Hamersveld en Amersfoort zitten de Achtervelders in het bevrijde deel van Nederland.
BOEK Wim van Nimwegen stelde een boek 'De Canadese Veldtocht' samen over het PPCLI en SH of C. Het boek beschrijft de inzet van beide regimenten vanaf Italië naar Achterveld. Het boek is te koop bij Spar Schouten in Achterveld, Bruna en VVV in Leusden, boekhandel Romijn in Barneveld en Ons in De Glind.
Op leusderkant.nl meer over de laatste dagen van de oorlog in Achterveld. Met een uitleg over het Akkoord van Achterveld, over de voedseldistributie na de bevrijding.