De viering van Palmpasen op 5 april, met ds. Rob Doesburg en zangeres Geranne Groeneveld.
De viering van Palmpasen op 5 april, met ds. Rob Doesburg en zangeres Geranne Groeneveld. Prot. gemeente Leusden

Pasen in de huiskamer

'Positieve reacties'

LEUSDEN Sinds de Coronamaatregelen het dagelijks leven op kop hebben gezet, zijn ook de kerkelijke gemeenschappen van slag. In vrijwel alle kerken is besloten de gezamenlijke vieringen te staken en over te gaan op online diensten, die zowel live als naderhand beluisterd of bekeken kunnen worden. Een onwerkelijke manier van kerk-zijn, die deze week nóg vreemder wordt, omdat het Pasen wordt, één van de belangrijkste feesten van de kerk.


ONLINE VIEREN Anette Sprotte is predikant in de Protestantse gemeente Leusden. ,,We zijn op 15 maart begonnen met een online viering in één van onze kerken. Er is een minimaal aantal mensen in de kerk: een voorganger, een musicus, een zanger en een technicus. Het is heel vreemd, dat voorgaan in een lege kerk. Ik voel het gemis eigenlijk méér als ik zo'n viering leid, dan wanneer ik thuis online mee doe."

Sprotte: ,,Op de eerste viering hebben we enorm veel reacties gehad en die zijn vrijwel allemaal positief. Mensen zijn heel blij dat de dienst op die manier te volgen is, in ons eigen gebouw en met bekende voorgangers. Ik heb ook de indruk dat er meer mensen naar luisteren en kijken dan er normaal in de kerk zitten. Toen ik zelf was voorgegaan heb ik verschillende reacties gekregen van mensen die zeiden: 'We gaan niet naar de kerk, maar we hebben wel gekeken.' Blijkbaar biedt deze manier van vieren ook ruimte om mee te doen."

IN CONTACT De maatregelen hebben veel invloed op het leven van de kerkelijke gemeenschap. De kerkdiensten lopen het meest in het oog, maar daarnaast zijn er vele vormen van gemeenschap die nu niet doorgaan. De ontmoetingsmiddagen voor ouderen, de jeugdclubs, het kringwerk, maar ook de persoonlijke bezoeken. Dominee Sprotte: ,,We hebben besloten dat we niemand bezoeken, vanuit de gedachte dat je ervan uit moet gaan dat je zelf drager kunt zijn. Dat wil niet zeggen dat we niet naar mensen omzien. Ik bel elke dag minstens vijf mensen van de gemeente. Juist omdat je ze niet ziet, wil je ze even spreken. Die gesprekken zijn wel anders, je moet goed luisteren, en ook een beetje op een andere manier, omdat je de mensen niet ziet."
Ook de gemeenteleden missen elkaar. Kerk zijn draait niet alleen om woorden of het geloof, maar - blijkt nu - ook om de gemeenschap met andere mensen en kinderen. Zondag was het Palmpasen, toen werden de kinderen extra gemist. Zonder hen is de viering niet compleet. ,,Om contact met elkaar te houden, willen we elke zondag iemand aan het woord laten", vertelt de dominee. ,,Korte filmpjes waarin je even iemand ontmoet. Een examenkandidaat die ineens geen examen hoeft te doen. Een oudere heer die zijn vrouw in de Lisidunahof niet meer kan bezoeken. Een ondernemer die zijn bedrijf moest sluiten."

PASEN Ook met Pasen zijn de vieringen online. In de Protestantse gemeente is er naast de viering op zondagmorgen ook een viering op de donderdag, vrijdag en zaterdag daarvoor, al zullen die vieringen wel soberder zijn dan in andere jaren. ,,In deze vieringen zijn symbolische handelingen belangrijk: de viering van het Avondmaal, het vernieuwen van je doop en het aansteken van de nieuwe Paaskaars. Al die symbolen zijn nu lastig. We hebben in de PgL besloten dat we het Avondmaal niet online willen vieren, omdat we denken dat je daarvoor de lijfelijke aanwezigheid van elkaar nodig hebt. Ook het vernieuwen van je doop vind ik lastig. Daarbij word je aangezegd: Je bent een gezegend mens. Ik weet niet of mensen dat ook thuis tegen zichzelf zullen zeggen. De Paaskaars kunnen we wel aansteken", vertelt Sprotte.
,,Het zal kaal en leeg zonder de rituelen, maar we gaan toch Pasen vieren. In de woorden van Marinus van de Berg: 'Pasen gaat altijd door. Pasen gaat niet op slot. Het graf zal leeg zijn.''