
Column Marco Bosmans: ‘Leusden is lekkerder dan veel inwoners denken’
16 september 2026 om 11:08 Column KnipoogjeKnipoogje: Dorpsoogst
Open Monumentendag bood ons afgelopen weekend een kijkje in ‘het veerkrachtig erfgoed van Nederland’. Een prachtig thema. Met ruim honderd monumentale objecten op de erfgoedlijst heeft Leusden genoeg ouds te openen voor een nieuw publiek, maar helaas: Leusden bleef op slot.
Van het Krakhorster Verlaat tot keuterboerderij De Sparreboom en van hopschuur tot zandschulp. Nee, niet al onze monumenten beschikken (nog) over een voordeur, laat staan een sleutel. Zo kan je lang zoeken naar de bel van kasteel Lockhorst en blijft het kloppen op een grafheuvel waarschijnlijk onbeantwoord. De openheid van zo’n monumentendag is dan ook meer dan koffie en gebak. Het is vooral tekst en uitleg, maar ook die uitleggers heb ik gemist. Jammer, juist aan de vooravond van Leusden 1250 jaar.
Wie zich afgelopen zaterdag echter liet verleiden door de zachte nazomer en de boer op ging, kreeg toch nog een stukje Leusder erfgoed mee. Letterlijk zelfs, want het was ook Open Erfdag. Verschillende erven lieten zich van hun lekkerste kant zien. Een kwestie van fietsen dus, van stal naar boomgaard, om te snoepen en te smullen.
Ik schreef het eerder, ons buitengebied is een lust voor het oog én de mond
Zo is boerderij Tussen de Hagen in Stoutenburg de biotoop van de familie Van Zandbrink, een Veluws gemengd bedrijf van oudsher. Nu vormen koeien de witte motor. Bij Van Ginkel in Achterveld moet je zijn voor fruitteelt, van pruimen tot blauwe bessen. Ook de vijg laat zich er nog plukken. Gerbrand en Annelieke Overgoor delen hun Oogst van Eigen Erf tegenover kasteel Stoutenburg. Hier zie je de biefstuk en kotelet van morgen vandaag nog lekker grazen en wroeten. Daarnaast is er een groenten- en fruittuin. De Oude Ruif is tot slot al vijf Herder-generaties een vaste waarde aan onze noordgrens. Lieuwke en Ies vormen de jongste loot aan de stam en delen de passie voor het kleinschalige en natuur-inclusieve boeren. Wel eens een regenboogeitje gegeten?
Ik schreef het eerder, ons buitengebied is een lust voor het oog én de mond. Leusden is lekkerder dan veel inwoners denken en zo’n erf-dag nodigt daartoe uit. Daar zouden we met eigen oogst op moeten klinken, ware het niet dat een druifgaard bij onze boeren ontbreekt…
Ben ik naïef als ik schrijf dat de tijd rijp is voor een cuvée van eigen bodem? Immers, het klimaat is ons goed gezind (lees: Franse zomers), we hebben een rijke schakering aan grondlagen plus een goede buur met kennis van zaken/smaken. Teler Henk Breugem plukt al jaren de vruchten van zijn succesvolle wijngaard Aan de Breede Beek in Nijkerk.
Of wat te denken van Ilja Gort, ‘s lands bekendste wijnboer uit Amersfoort? Wellicht wil hij zijn naaste dorpelingen een handje helpen, aangezien hij de wijnerij op Château Gort & Gort steeds meer overlaat aan zijn wijnboerenzoon en wijnboerenschoondochter. Gortig Leusden, dat klinkt nu al monumentaal. Santé.
Marco Bosmans, bosmans@xmsnet.nl
Meer Knipoogjes van Marco Bosmans vind je hier.

















